Recensie

IN.somnial
Vinny Jones
★★★★☆ Anders
18 mei 2017 - SPRING, Het Huis, Utrecht - Speellijst
Nachtwaken ergens op de middag in Utrecht
Door gepubliceerd 25 mei 2017

Mijn ietwat romantische associaties bij een installatie over de slapeloze nachten van een dichteres worden wreed verstoord wanneer ik Galerie SANAA wordt binnengelaten. Lichtontwerpster Vinny Jones heeft tijd genomen voor eigen werk en laat tijdens festival SPRING in Utrecht IN.somnial zien, een installatie waar je als toeschouwer een kwartier in je eentje doorbrengt. De ontvangst vindt plaats in een geheel witte, klinische omgeving met onverdragelijk oranje licht en een beperkt aantal instructies. Eenmaal aan je lot overgelaten, begint een bevreemdende ervaring, ergens tussen kunst en werkelijkheid in.

Aanvankelijk word ik met mijn eigen onrust geconfronteerd. De mise-en-scène laat verschillende mogelijkheden open. Ik test ze in korte tijd allemaal uit en eindig op een stoel, waar anderen misschien in bed belanden, of allicht ernaast? Decor, licht, geluid en geur –van dat laatste ben ik mij tijdens het bezoek niet bewust – zorgen ervoor dat je als bezoeker geconfronteerd wordt met je eigen geschiedenis als waker, maar je je ook die van anderen voor de geest haalt. Althans, zo verging het mij.

Een kwartier lijkt wat kort om in een heel andere staat te geraken en van daaruit ook nog allerlei dingen mee te maken – waken doet men niet voor niets nachten lang. Maar IN.somnial werkt als een soort medicament, een pil of andersinds kunstmatige toevoeging. In sneltreinvaart breng je in de installatie stadia door die normaliter alleen in de loop van uren plaatsvinden. Het licht kleurt rood in plaats van dat je ogen dat doen. De nacht valt, maar ook het ochtendgloren past nog net binnen de tijd.

Iedereen zal andere associaties hebben. Mij zweefden talloze bezoeken aan hotelkamers voor de geest, maar ook mijn eigen slaapkamer ooit, een kinderboek over een slapeloos kind dat ik vergeefs aan mijn dochter probeerde voor te lezen en een sterfbed waaraan ik nooit zat.

De opeenstapeling van ervaringen is soms diep ontroerend en dan weer ontnuchterend, omdat het tempo vrij hoog ligt en je bewust blijft van het kunstmatige karakter. Deze innerlijke dialoog was voor mij op zich al confronterend, omdat ze in zekere zin lijkt op wat je doet wanneer je waakt.

Heel knap deze orkestratie van gevoel en associatie, van rëele en gesuggereerde tijd en ruimte, die een toeschouwer in de gelegenheid stelt het gebied tussen bewustzijn en trance te bezoeken, zonder drugs of andere pepmiddel, maar bij volle bewustzijn. Zonder reëel te waken, ergens op de middag in Utrecht, grepen herinneringen en associaties, verwachtingen en zelfs een pietsje angst mij bij de kladden. Ben wel heel benieuwd hoe notoire goed-slapers de installatie van Jones ervaren.

Plaats een reactie

Uw e-mailadres zal nooit gepubliceerd of gedeeld worden. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

U kunt de volgende HTML tags en attributen gebruiken: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*
*

LET OP: op deze recensie rust auteursrecht. Voor geheel of gedeeltelijke overname, in welke vorm dan ook, is vooraf toestemming nodig van de uitgever.

Elders

de Volkskrant
★★☆☆☆
'Ook het wit uitgelichte bed van lichtontwerper Vinny Jones, in Galerie SANAA, bereikt niet het beoogde effect: we zouden tijdens IN.SOMNIAL mee moeten voelen met de slapeloosheid van dichteres Sonia. Maar tijdens het kwartiertje horizontale rust trekken vooral die andere 'Spring-dingen' langs je netvlies.' Annette Embrechts

Speellijst

De eerstvolgende drie speelbeurten van deze voorstelling:

Verwante artikelen

Tags

, ,