Recensie

Welkom in de familie
DeLaMar Producties
★★★★☆ Toneel
16 november 2014 - DeLaMar Theater, Amsterdam - Speellijst
Grandioos acteerwerk in vlotte komedie
Door gepubliceerd 17 november 2014

Je organiseert een etentje. Nodigt wat familie en/of vrienden uit. Gooit er wat drank in en dankzij een katalysator komen de geheimen, oude koeien en frustraties als vanzelf op tafel. Het is een bekend concept, dat ook in de komedie Welkom in de familie wordt toegepast. De winterproductie van DeLaMar is gelukkig meer dan dat cliché doet vermoeden.

Het echtpaar Elisabeth en Pierre woont in een achteraf-appartement in Parijs, hier verbeeldt door een decor van Tom Schenk dat gedomineerd wordt door een achterwand vol luiken. Elisabeth is docente Frans op een middelbare school, Pierre is literatuurwetenschapper aan de Sorbonne. Ze hebben twee kinderen met snobistische namen: Minerva en Mercurius.

Terwijl Pierre de sleutel van de berging zoekt, verschijnt musicus en huisvriend Victor. Ondertussen reddert Elisabeth een Marokkaans buffet bij elkaar. Met telefonische hulp van haar moeder Françoise, want hoe zit het met die rozijnen in de couscous? De handelingen van dit drietal worden van ironisch commentaar voorzien door een voice-over.

Die stem blijkt van Marcel te zijn, de broer van Elisabeth. Hij is makelaar, type ouwe-jongens-krentenbrood. Veel praatjes, grapjes en uiterlijk vertoon. Een tegenpool van de serieuze intellectueel Pierre, die hij graag plaagstootjes geeft. ‘Ik ben ook aan een studie begonnen. Italiaans. Ik kijk voetbal op Rai Uno’ – van dat soort.

Terwijl de vier wachten op de komst van Anna, Marcels zwangere vriendin, komt het gesprek op de naam van de baby, een jongetje. Het blijkt een voornaam die niet te raden valt. Als Marcel met een hoogst ongebruikelijke naam over de brug komt, slaat die in als een bom.

Die voornaam zet de onderlinge verhoudingen op scherp en blijkt de sleutel te zijn die een berging vol geheimen, gefnuikte ambities en onderdrukte gevoelens opent. Niet die voornaam, die er uiteindelijk niet zo heel veel toe doet, maar de relatie tussen de vijf mensen vormt de kern van dit Franse blijspel.

Le prénom, zoals de originele titel luidt, is het toneeldebuut van de Franse auteurs Alexandre de La Pattelière en Matthieu Delaporte. Hun losse, tikje donkere komedie bleek vier jaar geleden een schot in de roos. De verfilming werd een (internationaal) succes. Laurens Spoor zorgt voor een vlotte vertaling. Hij verdient een compliment voor de Nederlandse titel die veel beter de lading dekt dan het origineel. Antoine Uitdehaag regisseert het stuk (zijn honderdste regie) vakkundig, licht en met veel vaart.

Ondanks de clichématige setting van het stuk, zijn er genoeg ingrediënten die Welkom in de familie meer peper geven dan een doorsnee komedie. Neem bijvoorbeeld Anna, een bijrol van Hannah van Lunteren. Ze is altijd te laat, een raak observeerder en niet op haar mondje gevallen. Maar bovenal doet ze iets wat not done is: tijdens de zwangerschap is zij gaan roken.

Dat soort details zorgt ervoor dat deze voorstelling weliswaar keurig is, maar nergens braaf wordt. Het levert ook herkenbare personages op. Met mindere spelers zou Welkom in de familie op zijn best een middelmatige voorstelling kunnen opleveren, want heel diep graaft het niet. Maar in deze DeLaMar-productie zie je topacteurs aan het werk.

Voor de pauze krijgt vooral Hajo Bruins, als patjepeeër Marcel, alle ruimte om grandioos acteerwerk te laten zien. Hij schakelt razendsnel en laat door alle branie heen, ook onzekere kanten van zijn personage schemeren. Buitengewoon lekker om hem bezig te zien.

In het tweede deel toont Jacqueline Blom wat een groot comédienne zij is. Haar personage Elisabeth slooft zich een slag in de rondte en kampt met minderwaardigheidsgevoelens. De razende scènes waarin zij gehakt maakt van haar man en broer zijn raak en vooral adembenemend grappig.

Tussen die twee laveert Peter Blok, als de zich superieur voelende betweter Pierre, die nauwelijks oog heeft voor zijn omgeving. Ruurt de Maesschalck speelt huisvriend Victor – die een cruciale rol heeft in het stuk – rustig en bedaard, zoals zijn personage vereist. Samen met de pittige Anna, die als relatieve nieuwkomer door de verschillende façades prikt, vormen de vijf personages een mooi ensemble van verschillende karakters.

DeLaMar Producties wil toneelvoorstellingen maken voor een breed publiek met een herkenbaar verhaal. Met de decembermaand voor de boeg is het daarom niet verwonderlijk dat er voor een toegankelijk stuk rond een familiediner is gekozen. Ondanks de bizarre trekjes die Welkom in de familie heeft, valt er genoeg te herkennen in de verschillende personages en verhoudingen. Tot zover missie volbracht. Maar het zijn vooral de topacteurs en de vlotte, vakkundige regie die meerwaarde geven aan deze komedie.

Foto: Leo van Velzen

Plaats een reactie

Uw e-mailadres zal nooit gepubliceerd of gedeeld worden. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

U kunt de volgende HTML tags en attributen gebruiken: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*
*

LET OP: op deze recensie rust auteursrecht. Voor geheel of gedeeltelijke overname, in welke vorm dan ook, is vooraf toestemming nodig van de uitgever.

Elders

NRC Handelsblad
★★★☆☆
'Qua constructie is dit stuk, kortom, geen meesterwerk. Maar het biedt doorgewinterde acteurs alle ruimte om te excelleren en de lachers op hun hand te krijgen. In de trefzekere regie van Antoine Uitdehaag wordt hier gespeeld met verbale vaart naar Frans voorbeeld – en met een mooi soort onderhuidse ironie die af en toe uiterst vermakelijk is. Hajo Bruins, Peter Blok en Jacqueline Blom, die de hoofdrollen spelen, zijn bij uitstek de acteurs die zulk materiaal met fenomenaal esprit te lijf kunnen gaan. Vertragend en versnellend, tussen kluchtig en subtiel, weten ze Welkom in de familie zelfs tot méér te maken dan dit stuk au fond te bieden heeft.' Henk van Gelder
Het Parool
★★★★☆
'Twee acteurs springen eruit. Hajo Bruins doorloopt virtuoos een scala aan emoties: van gladde praatjesmaker met vileine lachjes tot briesende woesteling. Achter zijn agressie schemert de onmacht. Hoewel iedereen vrijwel even veel op het toneel is, is dit zíjn voorstelling. Denk je. Tot Jacqueline Blom haar plek op het toneel opeist. Lang liep ze alleen maar te sloven met het eten, maar dan belt haar moeder, een hilarisch telefoongesprek, en volgt een monoloog waarin niemand buiten schot blijft. Bloms tirade is geniaal, omdat ie volmaakt beheerst is en tegelijk druipt van het sarcasme.' Joukje Akveld
De Telegraaf
★★★★☆
'De acteurs laten elkaar middels verbaal boksen in steeds wisselende samenstellingen alle hoeken van de kamer zien. Met de soepele vertaling van Laurens Spoor en de timing van een Zwitsers uurwerk weten zij iedere zin, punt en komma uit te buiten en dat levert hilarische taferelen op. Bruins is in zijn element als de onuitstaanbare Marcel, die hij in al zijn botheid en met de kwajongensachtige grijns waarmee hij alles weglacht toch nog sympathiek weet te maken. Na de pauze zakt het stuk weliswaar wat in en de slotmonoloog zou zelfs helemaal achterwege gelaten kunnen worden, maar daar staat dan wel weer een fantastische monoloog van Jacqueline Blom tegenover waarin ze eindelijk al haar kaarten op tafel legt.' Welkom in de familie is een pretentieloze, heerlijke komedie waar de vonken vanaf vliegen. Esther Kleuver
Volkskrant
★★★☆☆
'Aanjager van dat alles is Marcel, gespeeld door Hajo Bruins, die geweldig op dreef is als de al te joviale vastgoedman vol foute grappen. Wat begint met zo'n grap mondt dan uit in een - soms ook letterlijk - pijnlijk zootje, waarin iedereen zich van zijn lelijkste kant laat zien. Zeker in het begin is dat geestig, vrolijk en een beetje wrang, in precies de goede verhouding. Maar naar het eind toe loopt het geheel toch een beetje weg: ieder personage moet nog even zijn zegje doen en de nog losse eindjes moeten worden samengeknoopt.' Karin Veraart

Speellijst

De eerstvolgende drie speelbeurten van deze voorstelling:

Verwante artikelen

Tags

, , , , , , , , ,

  • Elders

    [cf "quote1_krant"]
    ★★★☆☆
    [cf "quote1_dequote"] [cf "quote1_auteur"]
    [cf "quote2_krant"]
    ★★★★☆
    [cf "quote2_dequote"] [cf "quote2_auteur"]
    [cf "quote3_krant"]
    ★★★★☆
    [cf "quote3_dequote"] [cf "quote3_auteur"]
    [cf "quote4_krant"]
    ★★★☆☆
    [cf "quote4_dequote"] [cf "quote4_auteur"]