In haar solo’s richt theatermaker en speler Nastaran Razawi Khorasani zich bij voorkeur op onderbelichte verhalen, waarbij documentaire elementen zich mengen met krachtige beelden. In haar nieuwste werk Heartbeats staat de dood centraal. Met een verbluffend sterk, visueel concept transformeert Razawi Khorasani het aangrijpende verhaal van een ongeneeslijk zieke, jonge vrouw tot een rituele viering van het leven.

Waar dood is, is ook leven en andersom. Hoe logisch dat ook klinkt, in onze maatschappij wordt eindigheid als gegeven liever ontkend of weggemoffeld. Alleen al daarom is Heartbeats een confronterende voorstelling. Nastaran Razawi Khorasani introduceert haar onderwerp heel persoonlijk. In een korte poëtische monoloog maken we kennis met een moeder van twee kinderen. Een bezorgde moeder. Want wie kinderen heeft, weet ook hoe kwetsbaar ‘leven geven’ is.

Na die intieme introductie maken we kennis met Dian Sahertian-Boers, een ongeneeslijk zieke vrouw. Via de geluidsband volgen enkele gesprekken die Razawi Khorasani had met haar in de laatste fase van haar leven. Parallel aan die geluidsband worden de gesproken teksten geprojecteerd op een zijden doek, dat Razawi Khorasani met hulp van een katrol langzaam afrolt. De installatie (Peter van Til, BrotherTill) staat midden in de ruimte en vormt het hart van de voorstelling.

We lezen van onder naar boven, precies andersom dan we gewend zijn. Het aangrijpende gesprek gaat bovendien langzaam terug in de tijd en precies dat maakt de dialoog zo bijzonder. Razawi Khorasani weet het begrip tijd zo rekken en te bespelen, dat we samen met haar in het tijdloze belanden. Tussen de gesproken teksten vallen lange stiltes, maar blijft het doek wel rollen. Wanneer teksten uitblijven belanden we in een symbolische leegte, die plaats maakt voor de herinnering.

Terwijl de gesprekken tussen de twee vrouwen het frame vormen van Heartbeats, nemen beelden het publiek mee naar de kindertijd en de kosmos. Centraal staat het doek, dat transformeert van projectiescherm tot perkament, van hemelend wolkendek tot herdenkingszuil en omdat het speelt met schaduwen ook tussen dat wat we wel en niet zien, wat er wel en niet is. Huppelend legt Razawi Khorasani ondertussen het lijntje tussen het einde en het begin en zo komen we op speelse wijze weer terug bij haar openingsmonoloog. Qua opbouw zit de voorstelling knap in elkaar.

Licht en geluid, sterke bijdragen van respectievelijk Minna Tiikkainen en Joost Maaskant, leiden ons in een ritueel dat het leven viert. En al klinkt dat haast ongepast naast het hartverscheurende relaas van de stervende, jonge moeder, het volgt bijna naadloos haar beschrijving van het hiernamaals, en dat helpt. Documentair gezien is het lijntje in Heartbeats, net als in andere solo’s van Rasawi Khorasani, best dun. Maar in conceptuele zin is de voorstelling behoorlijk briljant en dat maakt dat dit bescheiden spektakel, want dat is het ook, je volledig door de doodsangst trekt.

Foto’s: Kurt van der Elst