Recensie

Comuna
Toekomstland
★★☆☆☆ Toneel
15 juli 2018 - Over het IJ Festival, Amsterdam - Speellijst
Dwalen door een gedeelde stad
Door gepubliceerd 16 juli 2018

Voor Comuna fantaseerde regisseur Anouke de Groot samen met architect Andrés Novo en verschillende Nederlandse en Argentijnse dansers en theatermakers over de ideale ‘gedeelde stad’. Een ruimte waar iedereen zijn of haar invloed op kan en mag uitoefenen, hoe zou die eruitzien?

De voorstelling ging zondag in première op Festival Over het IJ in Amsterdam. Ingeklemd tussen het festivalhart en het IJ suggereert een abstract bouwwerk van plastic kratten deze schijnbaar utopische stad. Na een korte introductie, waarin de spelers hardop fantaseren over hun gedeelde wereld, wordt de poort geopend en mag het publiek door het bouwwerk dwalen. ‘Stand and go were you like’, is de belangrijkste regel van zowel de voorstelling als deze gesuggereerde gedeelde stad.

De theatermakers verspreiden zich door het bouwwerk en confronteren je met korte acts, waarin ze steeds erg hun best doen bij het publiek actie en reactie te ontlokken. Een jonge vrouw maakt ons deelgenoot van haar gedachtengoed rondom ‘het potentieel’, even later zit ik in een kleine ruimte waarin twee van de spelers hun angsten opsommen en het publiek steeds vragen of ze die angst herkennen, tussendoor zie ik een kratje dat als een radiografisch bestuurbaar autootje door de gangen rijdt (waarom?) en beginnen steeds meer spelers de ruimte af te breken en de kratjes kapot te maken. De uitwerking van deze gedeelde ruimte roept kortom meer vragen op dan dat het antwoorden of handvatten biedt.

De dramaturgie van deze voorstelling, die een grote verantwoordelijkheid bij de toeschouwer suggereert, klopt in theorie weliswaar bij de inhoud, maar het levert een uiterst onbevredigend resultaat op. Nog voor je als deelnemer een beetje begrijpt hoe dit project werkt, wordt er een muur doorbroken en eindigen we weer in gezamenlijkheid op een leeg plein midden in het bouwwerk. Het is een ‘empty space full of desires’, en het publiek mag zelf met de kratjes deze ruimte vormgeven. Maar door gebrek aan enige inbedding of consequentie heeft deze gezamenlijke slothandeling – hoe veelbetekenend sommigen hun kratje ook in de ruimte plaatsen – per saldo niets om het lijf.

Comuna vaart in alle opzichten op clichés: van het idealistische gedachtengoed aan het begin tot het samen afbreken en opnieuw opbouwen van een gedeelde ruimte in de slotsequentie. De scènes daartussenin blijven vaag of algemeen. Het interacteren met het publiek levert meer ongemakkelijkheid dan inzichten op.

Het project is een toonbeeld van goede bedoelingen en zal de spelers en enkele welwillende toeschouwers wellicht aan het denken zetten, maar de voorstelling an sich ontstijgt nergens de obligate algemeenheden die je vooraf bedenkt bij de voor- en nadelen van een gedeelde ruimte.

Foto: Bart Grietens

2 Reacties

  1. Pauline
    Geplaatst op 16 juli 2018 om 16:35 | Permalink

    Bedankt voor de recensie!
    Het is jammer dat je hier niets over het visuele landschap van de voorstelling beschrijft, waar we van veel publiek over hoorden dat ze dat erg krachtig aan de voorstelling vonden, om daar doorheen te kunnen dwalen. Of de specifiekere politieke elementen vanuit Argentijns en Nederlands perspectief die erin zitten, en gaan over een politieke gedeelde ruimte. Ook hebben we van ander publiek gehoord dat zij het einde juist waardeerden. Kortom, dit voelt toch als een wat zwart-witte beschrijving van de voorstelling, helaas.

  2. Daan
    Geplaatst op 21 juli 2018 om 15:38 | Permalink

    Op vrijdag 20 juli zag ik de voorstelling.
    Gelukkig kan ik me niet vinden in de recensie gemaakt van de voorstelling op zondag 15 juli.
    De voorstelling heeft zich blijkbaar ontwikkeld en is op zijn plek geland. Ik heb een inspirerende voorstelling gezien. Optimistisch naar de toekomst, de kratten als bouwstenen voor een nieuwe toekomst. Soms struikel je over de bouwstenen of maak je er een kapot uit woede of onvermogen. Aan het einde maakte het publiek samen een imposant bouwwerk. De voorstelling riep bij mij de vraag op wat mijn verantwoordelijkheid is in deze veranderende wereld.

Plaats een reactie

Uw e-mailadres zal nooit gepubliceerd of gedeeld worden. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

U kunt de volgende HTML tags en attributen gebruiken: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*
*

LET OP: op deze recensie rust auteursrecht. Voor geheel of gedeeltelijke overname, in welke vorm dan ook, is vooraf toestemming nodig van de uitgever.

Elders

NRC Handelsblad
★★★☆☆
'Het idee van een utopische stad is boeiend, maar de uitwerking had strakker gekund: nu dolen de bezoekers rond zonder dat ergens een focus ligt. Aan de overkant van het IJ, pal in het uitzicht van Communa, ligt Pontsteiger, een van de meest spectaculaire nieuwe bouwwerken van Amsterdam. Jammer dat de makers hiermee niets doen. Dat is de échte nieuwe stadswereld.' Kester Freriks
de Volkskrant
★★☆☆☆
'zoals vaker bij dit soort voorstellingen werkt de vrijheid verlammend. Tijdens de try-out zaterdag doolden toeschouwers al snel doelloos door de krattenstad, bang ergens iets te missen. Maar dat was bijna niet mogelijk, want echt origineel of vernieuwend wilde Comuna maar niet worden.' Vincent Kouters

Speellijst

De eerstvolgende drie speelbeurten van deze voorstelling:

Verwante artikelen

Tags

, , , ,

  • Elders

    [cf "quote1_krant"]
    ★★★☆☆
    [cf "quote1_dequote"] [cf "quote1_auteur"]
    [cf "quote2_krant"]
    ★★☆☆☆
    [cf "quote2_dequote"] [cf "quote2_auteur"]