Het is een mooi staaltje noaberschap. Met meer dan 300 mensen samen een megaproductie maken. In Winterswijk in de Achterhoek gebeurt dat al sinds 2010. Als het werk stilligt tijdens de bouwvak, wordt de oude kalksteengroeve een magisch openluchttheater. Dit jaar wordt vier avonden lang Bricks, Stones & Beatles uitgevoerd.

Onder muzikale leiding van Gerben Kruisselbrink begon deze traditie in 2010 met Jesus Christ Superstar. Twaalf producties later is hij nog steeds de muzikale kurk waar deze megaproducties op drijven. Na onder andere Pink Floyd en Shakespeare is het nu tijd voor twee andere Britse iconen: The Rolling Stones en The Beatles. Het fundament van Bricks, Stones & Beatles is zoals altijd het orkest en koor van meer dan 60 amateurs. Kruisselbrink weet ze met zijn ervaring zo te coachen en te enthousiasmeren dat ze klinken als een doorgewinterd beroepsensemble. Zijn arrangementen zijn spot on. Solisten Tim Akkerman en Niels Geusebroek die The Stones en The Beatles een stem geven, drijven mee op die kracht.

Het verhaal begint eigenlijk al voor je het openluchttheater inkomt. Terwijl de auto’s stapvoets door de maisvelden richting parkeerweide rijden, zien we omgekeerde vlaggen en spandoeken tegen een geplande onteigening. Als we later in een grote stoet naar de groeve lopen, staat op iedere hoek een vrijwilliger in een geel hesje. Iedereen helpt mee. Een kromme grijsaard zorgt er leunend op zijn stok voor dat we het weiland niet inlopen.

Bij de steengroeve aangekomen kunnen we kiezen tussen twee poorten: Beatles of Stones. Een enkeling neemt Stones, de meesten gaan door Beatles, simpelweg omdat dat rechtdoor is. In de groeve staan onderweg al kunstwerken van de decorbouwers: aardbeien verwijzen naar Strawberry Fields Forever, blikken verf naar Paint it Black, en vissen naar Yellow Submarine.

Jan Tekstra (die songs maakte voor onder anderen Marco Borsato, Maan, Herman Brood en Liesbeth List) schreef het script en speelt zelf de hoofdrol van Rene Woesthoff, een oude rocker die Den Haag voor Winterswijk verruilde om daar door te breken, met Poppodium Eucalypta als the place to be. Maar het succes van zijn band Bricks bleef uit en uiteindelijk belandde hij als arbeider in de steengroeve.

Waar gaat dit heen, is mijn eerste gedachte als Rene in het decor van een oude rocker-kamer vol lp’s pruttelend zit te oreren. Maar dan verschijnt Gen Z’er Maan, een glansrol van Alicia Prinsen. Het gaat niet meer om rock-‘n’-roll maar om likes, is haar boodschap aan boomer Rene. Zij weet als geen ander hoe ze de camera’s kan bespelen die de kamer van Rene filmen. Uitdagend kijkt ze het publiek in op de twee schermen die de camerabeelden tonen. Gimme Shelter klinkt. Steeds meer versterken de songs het verhaal. Rene ontfermt zich over Maan, of Maan over Rene, en hij vertelt haar over zijn leven. Het zit hem nog steeds dwars dat hij zijn grote liefde Lilly verloor aan zijn bassist.

Tekstra’s teksten rijgen de songs keurig aaneen, maar blijken soms ook de zwakste schakel. Enkele grappen – bijvoorbeeld over de naam van Maan (‘je noemt iemand toch ook niet stoeptegel’) – zijn flauw. Het Molukse personage Lilly (gespeeld door Belicia Kuiper) is op zich een interessante verwijzing naar de Molukse KNIL-militairen die in de jaren ’50 en ’60 werden gehuisvest in kamp Vosseveld aan de Steengroeveweg. Jammer genoeg blijft de interessante muzikale opbloei van Winterswijk door hun komst onderbelicht. Om dan wél een grap te maken over Lilly’s afkomst voelt misplaatst. Misschien had boomer Tekstra bij het schrijven ook wel een Maan kunnen gebruiken.

Rene verdwijnt steeds verder in zijn wanen en uiteindelijk wordt hij opgenomen. Maar gelukkig is daar Maan weer, die hem zijn gitaar geeft, waarna een uitmuntende versie van While my guitar gently weeps klinkt. Na de pauze komt de voorstelling sowieso pas echt op stoom. Met de ingevallen duisternis veranderen de lichttechnici de steengroeve in een magisch decor. Geen gemakkelijke opgave, want zowel de dansers als Tekstra bewegen zich over de stellages aan de zijkanten, het middenpad en de ruimte tussen de vloerstoelen en de tribune.

Niet iedere choreografie overtuigt en ook de voortdurend wisselende kostuums herinneren eraan dat dit ook een vrijwilligersproject is. Maar bij Lucy in the Sky with Diamonds komt het even allemaal bij elkaar. Hallucinerende kostuums en videoprojecties verbeelden de waanzin die bezit heeft genomen van Rene. Gekte die ook zijn verpleegster Trynie tot waanzin drijft. Marlies van Brink speelt haar met een lekkere Achterhoekse tongval.

Het mooiste beeld van de avond is als zij, vermoeid door de hoge werkdruk in de zorg, naar huis wordt gestuurd. Ze krijgt een regenjas en een paraplu aangereikt. ‘Die heb ik niet nodig’, sputtert ze tegen. De in regenjas gestoken dansers bewegen zich tussen het publiek met stoelen waaraan schemerlampen en paraplu’s zijn bevestigd en dan klinkt Fool to Cry. Eerst baden de stoelen in koel blauw licht, daarna geven de lampen warm huiskamerlicht. Precies op het moment dat de dansers de paraplu’s openen begint het te regenen. Zelfs de natuur doet in de steengroeve aan noaberschap.

Als Maan Rene tot slot overtuigt dat het tijd is voor de eeuwige steengroeve, is de conclusie dat naar elkaar omkijken het enige is wat telt. Het publiek brult mee, met kippenvel op de armen: ‘All You Need Is Love, We love you, yeah yeah yeah’.

Foto’s: LWKY.nl