Acteur Peter Faber is op 82-jarige leeftijd overleden. Naast zijn indrukwekkende filmcarrière, was hij in het theater onder meer een van de oprichters van het invloedrijke Werkteater en won hij twee Louis d’Ors.

Bij de Toneelschool, waar hij – opgegroeid in de straten van Tuindorp-Oostzaan – met een plat Amsterdams accent Vondel voordroeg, werd hij niet aangenomen, maar na mime-lessen bij Jan Bronk belandde Peter Faber alsnog bij het toneel. Bronk vroeg hem bij zijn (panto)mimegroep Carrousel, waar hij acht jaar speelde en enkele regies op zich nam. Dat combineerde hij al snel met regieopdrachten bij het studententoneel en Proloog. Hij werkte in die beginjaren vaak samen met Shireen Strooker, met wie hij later kort getrouwd was.

Samen met Strooker en nog tien andere toneelspelers – waaronder Hans Man in ’t Veld, Cas Enklaar, Marja Kok, Helmert Woudenberg en Jan Joris Lamers – richtte hij in 1970 Het Werkteater op. Na Aktie Tomaat wilden de acteurs niet langer werken in een traditioneel hiërarchische gezelschapsvorm. In een ‘Koöperatieve Vereniging’ zouden ze zélf hun voorstellingen maken, al improviserend op basis van de actualiteit. Om nieuw publiek te bereiken en interactie te bevorderen speelden ze in ziekenhuizen, gevangenissen en buurthuizen. Dat leverde revolutionaire voorstellingen op, zoals Toestanden, Hallo medemens en Als de dood.

Faber maakte tot in 1981 deel uit van de groep, zij het met enige onderbrekingen voor televisie en vooral film. Daar brak hij in 1976 door met zijn hoofdrol in Max Havelaar.  Daarna speelde hij in films als Soldaat van Oranje, Ciske de Rat en Schatjes!.

Peter Faber (rechts), met Daria Morh, Shireen Strooker, Frank Groothof, Rense Royaards, Peter Faber, Yolande Bertsch en Herman Vinck. Repetitie van de voorstelling Toestanden in 1975. Foto: Ulli Weiss, Collectie TIN.

Avondrood, een voorstelling over isolement en eenzaamheid van mensen in hun laatste levensfase in een bejaardentehuis, was een van de grootste successen van Het Werkteater. Voor zijn hoofdrol in de productie wilde de VSCD in 1975 aan Faber een Louis d’Or uitreiken. Hij kon de prijs echter niet in ontvangst nemen, omdat die niet strookte met de collectieve filosofie van Het Werkteater.

Na tien jaar Werkteater koos Faber alsnog zijn eigen pad. Hij stond vooral solo in het theater, met monologen die hij zelf produceerde en die wegens succes vaak meerdere seizoenen hernomen werden. Na De Peter Fabershow – Maat 45 (1978), volgde een lange reeks onemanshows, met onder andere Langzaam haasten (1981), Wonderen (1982), Een optimist (1983), Cupido (1986), (Vrolijke verhalen voor) onderweg (1995), Goeie zaken! (2004), Dagboek van een gek (2005), Faber speelt Fo! (2007), Sprookjes van Annie M.G. Schmidt (2012), Ali Baba en de 40 rovers (2014) en De krekel en de mier (2016). In afsluiter 75 Hoera! blikte Faber in 2018 terug op zijn carrière, en gaf hij het publiek de levenswijsheid mee om voluit Ja! te zeggen op het leven.

Naast zijn solowerk, speelde Faber meerdere voorstellingen met Olga Zuiderhoek (Danny en Roberta, 1986, Een nacht ijs, 1990 en Bocht en bumpers, 2000) en grote (musical)producties, zoals De Jantjes (Joop van den Ende, 1997) en Man van La Mancha (Opus One, 2008).

In 1991 kreeg de acteur alsnog een Louis d’Or in handen, deze keer voor zijn rol van McMurphy in Het Koekoeksnest (naar One flew over the cuckoo’s nest, regie Margrith Vrenegoor). Volgens de jury gaf Faber een hoogst persoonlijke vertolking, waarin elk gevaar van clichématigheid werd bezworen. ‘Hij slaagde erin een breed publiek aan zich te binden en te ontroeren.’

Begin juli werd hij opgenomen in het ziekenhuis met hartproblemen, waarvan hij niet meer kon herstellen. Maandag 17 augustus is er in Het Zonnehuis in Amsterdam-Noord een openbaar afscheid.