Recensie

Made in Amsterdam 1
Het Nationale Ballet & het Balletorkest
★★★☆☆ Dans
11 februari 2017 - Nationale Opera & Ballet, Amsterdam - Speellijst
Nieuwe aanwas en bewezen meesters
Door gepubliceerd 15 februari 2017

Twee premières en twee hernemingen toont Het Nationale Ballet op het eerste van twee Made in Amsterdam-programma’s.

Juanjo Arqués opent de reeks choreografieën. Hij liet zich inspireren door de ‘spelende mens’ van historicus Johan Huizinga, in zijn boek Homo Ludens benadrukt hij het belang van spel voor cultuur en maatschappij. In de gelijknamige choreografie van Arqués is spel in allerlei vormen op het toneel te zien. Als aanvoerder ervan staat in de orkestbak Sarah Quakrat met haar dwarsfluit, Arqués koos voor het Concert voor Fluit van Marc-André Dalbavie om zijn dans toe te verhouden.

Op het toneel is danser Young Gyu Choi in een zwart geruite leotard de spil, om zijn kansen te bepalen gooit hij een dobbelsteen. Vijf schommels slingeren later aan metershoge touwen uit de coulissen. De zwart glimmende voor- en achterzijde van de strakke kostuums kadreren de lichamen van de vijf dansparen als stukken van een schaakspel. Zo zijn er in Homo Ludens tal van associaties op de spelende mens te zien.

Naast spelplezier laat Arqués ook zien dat spelen zowel risico als incasseren betekent, dat een liefdesspel allerlei variaties en niet altijd een goede afloop kent. In Homo Ludens vertrekt Arqués vanuit de academische dans, soms illustreert hij, soms zijn het losse associaties. Hij beheerst het vocabulaire en weet het op te rekken met nieuwe lijnen en bogen. De duetten tonen prachtige bewegingssculpturen.

In de choreografie In Transit van Ernst Meisner zijn de gezichten van de dansers in zwart-wit op voor- en achterkant van de mouwloze shirts geprint – een ontwerp van decor- en kostuumontwerper Keso Dekker -, als selfies die om een groter bereik vragen dan de doorgaans beperkte zichtbaarheid van gelaatsuitdrukkingen op het grote toneel van de Nationale Opera & Ballet. Het dansvocabulaire van Ernst Meisner is nog minder eigen. De invloed van Hans van Manen is onmiskenbaar.

Het thema van In Transit –  het gevaar langs elkaar heen te leven door continue drukte – wordt weerspiegeld in de tumultueuze muzikale compositie voor snaren en percussie van Joey Roukens. In dans brengen verschillende paren een ander accent in de hectiek op het toneel. Later komen de dansers als een grote menigte van weerszijden van het toneel op om in verschillende tempi – ze wandelen of hollen – weer te verdwijnen. Een eenling werkt zich dwars door de stroom van achter naar voren. Toenadering is er uiteindelijk wel bij solisten Igone de Jongh en Daniel Camargo die een rustpunt in de choreografie brengen.

Helemaal overtuigen doet In Transit nog niet. Een helder concept is noodzakelijk om tot een evenwicht te komen in een choreografie, maar dat is nog niet zo eenvoudig. Zo blijkt uit de eerste twee stukken van de avond. Daarin excelleren later Ton Simons en Hans van Manen, zowel in hun dans als in relatie tot de muziek, in achtereenvolgens Romance (2014) en Frank Bridge Variations (2005). Maar met deze nieuwe aanwas en bewezen meesters in Made in Amsterdam 1 is het uitkijken naar het tweede deel van het programma.

Foto: Hans Gerritsen

Plaats een reactie

Uw e-mailadres zal nooit gepubliceerd of gedeeld worden. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

U kunt de volgende HTML tags en attributen gebruiken: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*
*

LET OP: op deze recensie rust auteursrecht. Voor geheel of gedeeltelijke overname, in welke vorm dan ook, is vooraf toestemming nodig van de uitgever.

Elders

Trouw
★★★★☆
'Hans van Manens internationale bestseller Frank Bridge Variations werd geflankeerd door nieuw werk van choreografische talenten uit eigen stal: Ernst Meisner en Juanjo Arques. Beide choreografen laten zien dat ze uitstekend met grote groepen kunnen werken, ze maken allebei gewaagde muzikale keuzes en weten te bekoren met een hedendaagse ballettaal. Toch is hun zeggingskracht (nog) niet rijp genoeg. Arques verrast door zijn dansers als luchtacrobaten op schommels te laten zwieren, toch dringt de vraag zich ook op: wat drijft deze choreografen nou écht?' Sander Hiskemuller
Het Parool
★★★★☆
'Op duizelingwekkende toonwatervallen van fluitiste Sarah Ouakrat creëert choreograaf Juanjo Arques een wereld waarin de speelsheid regeert. Het is een mooi geconstrueerd ballet met heldere lijnen, en Choi danst met verve de rol van spelmaker. Toch is het af en toe alsof de technische beheersing van de klassiek geschoolde dansers een echt vrije uitvoering in de weg staat. Deze spelende mensen zouden best wat meer uit de band mogen springen.' Fritz de Jong
de Volkskrant
★★★★☆
'Op sterk ritmische muziek van de jonge componist Joey Roukens gaat het heldere In Transit van Ernst Meisner over de keerzijde van beweging: we rennen en vliegen - bij hem vooral in horizontale en verticale lijnen - zonder werkelijk contact te maken. Niettemin ontstaan er diverse mooie de duetten, die mooi resoneren tegen de massa achter hen, maar uiteindelijk is het de onrust die het telkens wint.' Mirjam Van Der Linden
NRC Handelsblad
★★★☆☆
'De vraag is of die nieuwe werken artistiek iets toevoegen aan het repertoire. Homo Ludens van Juanjo Arqués en In transit van Ernst Meisner zijn weliswaar dynamische bewegingstsunami’s waar de dansers hun tanden in kunnen zetten, maar een sterke, persoonlijke signatuur ontbreekt. Jammer ook dat Homo Ludens echt sprankelende speelsheid ontbeert.' Francine van der Wiel

Speellijst

De eerstvolgende drie speelbeurten van deze voorstelling:

Verwante artikelen

Tags

, , , , , , , , ,

  • Elders

    Trouw
    ★★★★☆
    'Hans van Manens internationale bestseller Frank Bridge Variations werd geflankeerd door nieuw werk van choreografische talenten uit eigen stal: Ernst Meisner en Juanjo Arques. Beide choreografen laten zien dat ze uitstekend met grote groepen kunnen werken, ze maken allebei gewaagde muzikale keuzes en weten te bekoren met een hedendaagse ballettaal. Toch is hun zeggingskracht (nog) niet rijp genoeg. Arques verrast door zijn dansers als luchtacrobaten op schommels te laten zwieren, toch dringt de vraag zich ook op: wat drijft deze choreografen nou écht?' Sander Hiskemuller
    Het Parool
    ★★★★☆
    'Op duizelingwekkende toonwatervallen van fluitiste Sarah Ouakrat creëert choreograaf Juanjo Arques een wereld waarin de speelsheid regeert. Het is een mooi geconstrueerd ballet met heldere lijnen, en Choi danst met verve de rol van spelmaker. Toch is het af en toe alsof de technische beheersing van de klassiek geschoolde dansers een echt vrije uitvoering in de weg staat. Deze spelende mensen zouden best wat meer uit de band mogen springen.' Fritz de Jong
    de Volkskrant
    ★★★★☆
    'Op sterk ritmische muziek van de jonge componist Joey Roukens gaat het heldere In Transit van Ernst Meisner over de keerzijde van beweging: we rennen en vliegen - bij hem vooral in horizontale en verticale lijnen - zonder werkelijk contact te maken. Niettemin ontstaan er diverse mooie de duetten, die mooi resoneren tegen de massa achter hen, maar uiteindelijk is het de onrust die het telkens wint.' Mirjam Van Der Linden
    NRC Handelsblad
    ★★★☆☆
    'De vraag is of die nieuwe werken artistiek iets toevoegen aan het repertoire. Homo Ludens van Juanjo Arqués en In transit van Ernst Meisner zijn weliswaar dynamische bewegingstsunami’s waar de dansers hun tanden in kunnen zetten, maar een sterke, persoonlijke signatuur ontbreekt. Jammer ook dat Homo Ludens echt sprankelende speelsheid ontbeert.' Francine van der Wiel